Czym jest podatek od pożyczki od osoby prywatnej?

Podatek od pożyczki od osoby prywatnej to opłata, którą musi uregulować pożyczkobiorca. Podatek od czynności cywilnoprawnych wynosi 2 proc. Naliczany jest od wysokości udzielonego zobowiązania finansowego. Podatek od pożyczki od osoby prywatnej pojawia się w chwili zawarcia umowy.

Podatek od pożyczki od osoby prywatnej - krótka definicja

W oparciu o przepisy prawne zawarte w art. 720 § 1 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 ze zm.), umowa pożyczki, na przykład pożyczki udzielonej przez Askredyt, przybiera postać umowy konsensualnej. Jeśli pożyczka jest udzielana przez osobę prywatną, podatek od pożyczki wynosi wówczas 2 proc. od wysokości udzielonego zobowiązania finansowego.

Podatek od pożyczki od osoby prywatnej pojawia się w chwili podpisania umowy. Do jego uregulowania zobowiązany jest pożyczkobiorca. Ma on na to 14 dni. Podatkiem od czynności cywilnoprawnych objęte są:

• umowy pożyczki pieniędzy,
• pożyczki rzeczy oznaczonych co do gatunku,
• wprowadzone zmiany w głównej umowie pożyczki, jeśli wiążą się z podwyższeniem opodatkowania PCC,
• wyroki sądów oraz ugody, jeżeli prowadzą do zmian w głównej umowie pożyczki.

Podatek od pożyczki - kiedy pożyczka od osoby prywatnej podlega opodatkowaniu?

Umowa pożyczki od osoby prywatnej podlega opodatkowaniu w sytuacjach, które określają przepisy prawne. Zaliczyć do nich można następujące przypadki:

• pożyczka dotyczy pieniędzy lub rzeczy, które znajdują się w Polsce bądź też praw majątkowych wykonywanych na terytorium RP,
• przedmiot pożyczki stanowią rzeczy znajdujące się poza granicami Polski, ale pożyczkobiorca mieszka bądź ma siedzibę na terytorium RP, a umowę pożyczki zawarto w Polsce.

W pierwszym przypadku nie jest ważne to, gdzie sporządzono umowę pożyczki. Znaczenia nie ma również fakt, gdzie mieszkają strony umowy. Kryterium, które przesądza o opodatkowaniu pożyczki podatkiem PCC, jest miejsce położenia przedmiotu dokumentu w chwili jego sporządzania.

W drugiej sytuacji oba przedstawione warunki muszą zostać spełnione jednocześnie. Oznacza to, iż pożyczka od osoby prywatnej zostaje objęta obowiązkiem podatkowym, jeżeli pożyczkobiorca ma stały adres zamieszkania w Polsce, a umowę pożyczki zawarto na terenie RP.

Kiedy powstaje obowiązek podatkowy?

Obowiązek podatkowy powstaje w momencie zawarcia umowy. Za jego uregulowanie odpowiada pożyczkobiorca. Obowiązek podatkowy z tytułu pożyczki od osoby prywatnej pojawia się w chwili:

• dokonania czynności cywilnoprawnej,
• każdorazowej wypłaty środków,
• uprawomocnienia się orzeczenia sądu, doręczenia wyroku sądu polubownego lub zawarcia ugody.

Dokonanie czynności cywilnoprawnej wiąże się z zawarciem umowy bądź z wprowadzeniem zmian do dokumentu, jeśli ich skutkiem jest wyższa kwota opodatkowania. Każdorazowa wypłata pieniędzy jest możliwa, jeżeli w umowie pożyczki wskazano, iż środki będą pobierane wielokrotnie. Musi być spełniony jeszcze jeden warunek - suma wszystkich wypłat środków nie może być wiadoma w chwili zawierania umowy pożyczki.

Podatek od pożyczki od rodziny

Pożyczka od rodziny to rodzaj zobowiązania finansowego, które nie podlega opodatkowaniu. W tym przypadku istnieją jednak pewne zasady. Zgodnie z art. 4a Ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768), z podatku od czynności cywilnoprawnych zwolnione są osoby, które decydują się na pożyczkę od członków rodziny znajdujących się w zerowej grupie podatkowej. Oznacza to, iż podatku od pożyczki od rodziny nie zapłacą pożyczkobiorcy, którzy zaciągnęli zobowiązanie finansowe u:

• małżonka,
• zstępnych (w I stopniu-rodzice, w II-dziadkowie),
• wstępnych (w I stopniu-dzieci, w II-wnukowie),
• pasierba,
• rodzeństwa,
• ojczyma,
• macochy.

Zgodnie z Art. 14 ust. 3 pkt 1 Ustawy o podatku od spadków i darowizn pożyczkobiorcy nie zapłacą podatku od pożyczki od osoby prywatnej, jeżeli zaciągnęli ją u członków rodziny znajdujących się w I grupie podatkowej:

• zięcia,
• synowej,
• teściów.

Należy mieć na uwadze fakt, iż zwolnienie od podatku od rodziny obowiązuje tylko wówczas, gdy wysokość pożyczonej kwoty nie przekracza 9637 zł i jest udzielana od jednej osoby nie częściej niż raz na pięć lat. Nie wolno również zapomnieć o tym, że konieczne jest zgłoszenie nabycia rzeczy bądź środków finansowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w czasie 6 miesięcy od momentu powstania obowiązku podatkowego.

Niezbędne jest także złożenie deklaracji w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych PCC-3. W innym przypadku na pożyczkobiorcę mogą zostać nałożone wysokie kary. Wyjątek stanowi umowa zawierana przed notariuszem. Wtedy to on jest płatnikiem podatku od czynności cywilnoprawnych. Sam pobiera podatek PCC. Musi również złożyć w tym celu specjalną deklarację.

Pożyczka od znajomych a podatek

W oparciu o art. 9 ust. 10 Ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, opodatkowaniu nie podlegają pożyczki od znajomych, jeżeli pożyczkobiorca zaciągnął pożyczkę u znajomego jeden raz w ciągu 3 lat, a jej kwota nie przekraczała 3000 zł. Podatek od czynności cywilnoprawnych nie jest również obowiązkowy, jeżeli pożyczek udzieli pożyczkobiorcy wiele osób na kwoty nie wyższe niż 25 000 zł w ciągu 3 lat.

Kiedy nie zapłacimy podatku od pożyczki?

Kiedy nie zapłacisz podatku od pożyczki? Przepisy prawne określają katalog czynności, kiedy to pożyczkobiorca nie będzie zobowiązany uiścić podatku z tytułu zaciągnięcia pożyczki. Opodatkowaniu nie podlegają następujące umowy pożyczki, które dotyczą m.in.:

• spraw alimentacyjnych, opieki, kurateli bądź przysposobienia,
• ubezpieczenia społecznego, ubezpieczenia zdrowotnego, opieki społecznej, ulg określonych w przepisach szczególnych dla żołnierzy niezawodowych i osób odbywających służbę zastępczą oraz ich rodzin, a także uprawnień dla osób niepełnosprawnych i osób objętych przepisami o szczególnych uprawnieniach dla kombatantów,
• powszechnego obowiązku obrony,
• nauki, szkolnictwa i oświaty pozaszkolnej oraz zdrowia,
• wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, wyboru do Sejmu, Senatu i organów samorządu terytorialnego oraz referendum,
• zatrudnienia, świadczeń socjalnych i wynagrodzeń za pracę.

Powyższe rodzaje umów nie wymagają uiszczania opłat. Po ich podpisaniu, pożyczkobiorca nie ma obowiązku płacenia podatku.