Najstarsza książka w powiatowym muzeum

W zbiorach muzealnej biblioteki znajdują się tysiące książek, a pośród nich starodruki, czyli książki powstałe po 1445 r. – czyli dacie wynalezienia druku przez Gutenberga - do roku 1800.

W 1799 roku zbudowano pierwszą maszynę do przemysłowej produkcji papieru, co zapoczątkowało nową epokę w drukarstwie. Starodruki w całości wykonywane były ręcznie. Od papieru, przez typografię, na oprawie skończywszy. 

Dzisiejszym prezentowanym skarbem jest najstarsza książka w muzealnych  zbiorach - dzieło Franciszka Toletusa z 1617 roku.

Jest to „Instrukcja dla kapłanów czyniących pokutę”. Do księgi inwentarzowej zbiorów specjalnych została wpisana w roku 1988. Autor ten występuje w spisie  biblioteki nieistniejącego już klasztoru Franciszkanów w Inowrocławiu. W roku 1669 dzieło Toletusa było jedną z 324 bibliotecznych klasztornych pozycji, w spisie z 1702 pośród 356 ksiąg. Znajdowało się w dziale Casistae – Kazuistyka.

Czy wzmiankowana w klasztornych inwentarzach  księga to nasz egzemplarz? Poszlaki wskazują, że tak! Bowiem nasz egzemplarz Toletusa przed wojną znajdował się w Izbie Kasprowiczowskiej w Szymborzu, co poświadcza wielokrotnie użyta pieczęć.

Zatem najstarsza książka w zbiorach powiatowego Muzeum im. Jana Kasprowicza pochodzi najprawdopodobniej z najważniejszej, pierwszej biblioteki w dziejach Inowrocławia – księgozbioru konwentu Franciszkanów. Skąd, po kasacie klasztoru, trafiła do zbiorów Jana Kasprowicza, bibliofila i kolekcjonera starodruków.

Teraz jej prawie 750 stron wchodzi w skład „zbiorów specjalnych” powiatowego muzeum. To książka, którą można przeczytać od deski do deski (dosłownie), bowiem oprawiona jest w deski powleczone skórą z wytłaczanym ornamentem. 

Pierwotnie spinały ją mosiężne klamry. Stronę tytułowa zdobi przepiękny exlibris z bocianem karmiącym młode i łacińską sentencją: „Pobożność jest najpiękniejszą cnotą”.

Przypominamy, w Muzeum im. Jana Kasprowicza jest biblioteka z ciekawym księgozbiorem. Placówka czeka na wszystkich czytelników!