Wystawa portretów Dam Wyklętych

Bydgoska Delegatura Instytutu Pamięci Narodowej we współpracy z Zakładem Karnym w Inowrocławiu zorganizowała wystawę portretów „Dam Wyklętych”.

Damy Wyklęte

Zakład Karny w Inowrocławiu to jednostka, której budynki zostały wybudowane w 1902 roku. Przez 120 lat swojego istnienia były one świadkami historii jaka rozgrywała się w Inowrocławiu. Nierzadko była to trudna i krwawa historia. Po zakończeniu II Wojny Światowej ówczesna władza rozpoczęła ściganie osób uważanych za wrogów władzy ludowej. W latach 1945 - 1955 w Inowrocławiu znajdowało się jedno z najcięższych więzień dla kobiet z wyrokami powyżej 12 lat pozbawienia wolności. Trafiały do niego kobiety, które w czasie wojny działały w konspiracji, pracowały w ambasadach zachodnich państw, były spokrewnione z osobami poszukiwanymi przez Urząd Bezpieczeństwa - informuje por. Krzysztof Spała. Damy wyklęte przebywające w Inowrocławskim więzieniu i sportretowane przez uczniów Liceum Sztuk Plastycznych we Włocławku to 9 kobiet: Irena Szajowska, Ruta Czaplińska, Maria Sobocińska, Maria Szelągowska, Wanda Minkiewicz, Zofia Łuszczkiewicz, Stanisława Rachwał, Janina Wasiłojć oraz Lidia Lwow. Kobiet w powojennym inowrocławskim więzieniu przebywało jednak znacznie więcej. Ostateczna ich liczba do dziś nie jest znana. Wiele z tych kobiet mimo wysokich wyroków pozbawienia wolności, doczekało się wyjścia na wolność dzięki amnestiom, ale wiele z nich zmarło. Kobiety te przeszły okrutne śledztwo i otrzymały wyroki za walkę z władzą ludową.

Wernisaż

Uczniowie Liceum Sztuk Plastycznych we Włocławku przedstawili na płótnie swoje wyobrażenie o kobietach antykomunistycznego podziemia. Jest to 9 obrazów – portretów kobiet, które przebywały w inowrocławskim więzieniu oraz w więzieniu w Fordonie. Adresatami wystawy byli funkcjonariusze pełniący służbę w Zakładzie Karnym w Inowrocławiu, a także wybrane grupy skazanych. Prezentacja portretów opatrzona była obszernym komentarzem Magdaleny Basińskiej, Asystenta Prasowego Delegatury IPN w Bydgoszczy. Celem wystawy było ukazanie historii inowrocławskiego więzienia, która ciągle jest niedostatecznie znana nawet osobom na co dzień pełniącym w nim służbę. Wernisaż to również hołd oddany „Niezłomnym” Bohaterom powojennej Polski.

Jako, że Zakład Karny w Inowrocławiu jest działającą jednostka penitencjarną, w której wykonywane są kary pozbawienia wolności, a co za tym idzie jest miejscem szczególnie trudno dostępnym, wystawa nie mogła być przedstawiona szerszej publiczności.

M.B.