W Akademii Szkolnictwa AS w Inowrocławiu o genetyce i historii 

W Akademii Szkolnictwa AS w Inowrocławiu odbyła się prezentacja zatytułowana „Śladami przodków – odkrywanie historii poprzez DNA”. Spotkanie poświęcone było genealogii genetycznej – dziedzinie, która łączy naukę z historią w poszukiwaniu odpowiedzi na pytania o pochodzenie, dziedzictwo i rodzinne korzenie.

  Prelekcję poprowadził Adam Lewandowicz – genealog, badacz oraz pasjonat historii rodzinnych, a wydarzenie objęło patronatem Nadgoplańskie Towarzystwo Historyczne.

Spotkanie zorganizowano w ramach konkursu tematycznego dotyczącego historii regionu. Za koordynację projektu odpowiadają nauczycielka historii Magdalena Filipiuk oraz Przemysław Bohonos – koordynator ds. cyfryzacji, będący jednocześnie pomysłodawcą wydarzenia.

Podczas prelekcji przedstawiono trzy podstawowe typy badań DNA wykorzystywanych w genealogii: Y-DNA, które pozwala prześledzić męską linię przodków; mtDNA (mitochondrialne), umożliwiające analizę linii żeńskiej; oraz DNA autosomalne, dające szeroki obraz pochodzenia etnicznego i pozwalające na identyfikację krewnych oraz określenie predyspozycji genetycznych do wybranych chorób. 

Adam Lewandowicz zaprezentował również zagadnienia związane z wędrówką człowieka na przestrzeni tysiącleci. Szczególną uwagę poświęcił analizie haplogrup, która pozwala dotrzeć do tzw. wspólnego przodka – zarówno w linii męskiej, jak i żeńskiej. Zaznaczył, że większość Europejczyków wywodzi się od siedmiu tzw. pramatek, czyli umownych przodkiń, których ślady można odnaleźć w mitochondrialnym DNA.

W trakcie wystąpienia prelegent wyjaśnił, w jaki sposób komercyjne testy DNA mogą wspierać tradycyjne metody genealogiczne, umożliwiając stworzenie wizualizacji drzewa genealogicznego z podziałem na haplogrupy. Uczniowie mieli okazję zapoznać się z przykładami korzystania z internetowych baz danych oraz poznali możliwości, jakie oferuje współczesna genetyka w odkrywaniu przeszłości rodzinnej.

Adam Lewandowicz podkreślił, że wiedza genetyczna zyskuje szczególne znaczenie w połączeniu z umiejętnością interpretacji archiwalnych źródeł. W jego ocenie, testy DNA mogą nie tylko potwierdzać dotychczasowe ustalenia, lecz także prowadzić do nieoczekiwanych odkryć, jak miało to miejsce w przypadku jego własnych poszukiwań genealogicznych.

Spotkanie w Akademii Szkolnictwa AS stanowiło dla uczniów okazję do poznania nowoczesnych narzędzi badawczych oraz refleksji nad tym, w jaki sposób nauka i historia mogą wzajemnie się uzupełniać.

nad.