Najczęstsze przyczyny migreny. Jakie badania wykonać?

Migrena objawia się nawracającymi atakami silnego bólu głowy, którym czasami towarzyszą inne dolegliwości (np. nudności). Wpływa na codzienne funkcjonowanie milionów ludzi na całym świecie. Zapoznaj się z naszym artykułem, aby poznać przyczyny migreny i badania, które warto wykonać przy jej podejrzeniu.

Migrena to choroba o podłożu naczyniowym i neurologicznym, należąca do pierwotnych bólów głowy (czyli takich, które nie wynikają z innych schorzeń towarzyszących). Uznaje się ją za jedno z najbardziej utrudniających codzienne funkcjonowanie schorzeń. 

Szacuje się, że na migrenę cierpi około 320 mln osób na całym świecie, a w Polsce ponad 3,5 ml (z czego około 400 tys. ma migrenę o charakterze przewlekłym). Najczęściej są to ludzie młodzi w 3. lub 4. dekadzie życia [1]. 

Z klinicznego punktu widzenia migrenę dzieli się na:

• bez aury (nieleczona lub leczona nieskutecznie trwa od 4 do 72 godzin i oprócz bólu głowy charakteryzuje się wystąpieniem objawów, takich jak nudności i wymioty czy fonofobia i fotofobia), 
• z aurą (przed napadem bólu głowy występują różnego rodzaju specyficzne objawy: zaburzenia wzrokowe i/lub neurologiczne).

Z kolei ze względu na czas trwania objawów wyróżnia się migrenę epizodyczną i przewlekłą. 

Dokładne przyczyny migreny wciąż pozostają nieznane, ale wymienia się czynniki, które zwiększają ryzyko wystąpienia bólu. Należą do nich:

• zmiany hormonalne – w celu ogólnej oceny stanu zdrowia oraz wykluczenia chorób, które powodują zaburzenia równowagi hormonalnej, lekarz może zlecić morfologię krwi (https://www.alab.pl/badanie/morfologia-krwi-c55), a także oznaczenie poziomu wybranych hormonów we krwi (np. hormonów tarczycy, ponieważ odnotowano związek między migreną a niedoczynnością tego narządu);
• intensywny wysiłek fizyczny,
• problemy ze snem,
• stres,
• ekspozycja na intensywne zapachy,
• spożycie niektórych napojów i pokarmów (zaobserwowano, że istnieje związek między spożywaniem produktów bogatych w aminy biogenne a napadami migreny).

Obecnie rozważa się dwa mechanizmy powstawania migreny – neuronalny (zmiany w układzie nerwowym) i naczyniowy (skurcz naczyń wewnątrzczaszkowych jest przyczyną aury, a pobudzenie naczyń okołoruchowych powoduje ból). Jednym z najważniejszych odkryć ostatnich lat było wykazanie istotnej roli neuropeptydu CGRP i opracowanie leków, które go blokują i tym samym zapobiegają atakom choroby. 

Jakie są objawy migreny? Napad migrenowy przebiega w czterech fazach:

• zwiastunów, która może zacząć się nawet kilka dni przed napadem bólu i objawia się nadwrażliwością na bodźce, zaburzeniami łaknienia czy niepokojem;
• aury, która występuje tuż przed pojawieniem się bólu, trwa od kilku minut do godziny i objawia się zaburzeniami neurologicznymi;
• bólu o umiarkowanym lub ciężkim natężeniu, najczęściej jednostronnym i o charakterze pulsującym;
• postdromalnej, która trwa od kilku minut do kilku dni i objawia się zdenerwowaniem, obniżeniem nastroju, zaburzeniami apetytu, nadwrażliwością na bodźce czy sennością;

Migrena może trwać od kilku godzin do nawet trzech dni. 

Jakie badania na migrenę można wykonać, aby dowiedzieć się, że to właśnie ta choroba jest przyczyną bólów głowy? Diagnostyka rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu lekarskiego i podstawowego badania neurologicznego. W celu wykluczenia innych chorób neurologicznych lekarz może zlecić wykonanie tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego. 

Oprócz tego konieczne są badania, które pomagają ustalić przyczynę migreny. Zastosowanie mają tu m.in. oznaczenie poziomów hormonów tarczycy, diagnostyka w kierunku nietolerancji histaminy czy badanie poziomów hormonów kobiecych (np. estradiolu, LH czy FSH). 

Po postawieniu diagnozy, wdrażane jest leczenie, które w przypadku napadu migreny obejmuje podawanie tabletek przeciwbólowych i środków łagodzących objawy towarzyszące. Zgodnie z polskimi rekomendacjami postępowania w bólach głowy zaleca się przyjmowanie np. paracetamolu, naproksenu, kwasu acetylosalicylowego czy ibuprofenu. Rodzaj preparatu i dawkowanie warto skonsultować z lekarzem. W przypadku osób cierpiących na przewlekłe migreny wdraża się dodatkowe działania mające na celu zmniejszenie ryzyka kolejnych napadów, mogą one obejmować m.in. przyjmowanie indywidualnie dobranych leków czy psychoterapię. 

Ból głowy może mieć duży wpływ na codzienne funkcjonowanie, dlatego warto wykonać m.in. badania na migrenę. Pozwalają one ustalić przyczynę i wybrać właściwą metodę leczenia, która pomaga złagodzić ból i przywrócić komfort życia. 

[1] https://sklep.alablaboratoria.pl/centrum-wiedzy/migrena-objawy-przyczyny-i-diagnoza-jakie-badania-wykonac/ 

[2] Linde, Mattias. "Migrena: współczesne kierunki leczenia." Polski Przegląd Neurologiczny 4.C (2008): 1-13.

[2] Wójcik-Drączkowska, Hanna, Małgorzata Bilińska, and Walenty Nyka. "Migrena—rozpoznanie i leczenie." Forum Medycyny Rodzinnej. Vol. 1. No. 2. 2007.

[3] https://www.mp.pl/pacjent/neurologia/choroby/150555,migrena-objawy-przyczyny-leczenie

[4] Tabak, J., et al. "Pierwotne bóle głowy." Journal of Clinical Healthcare 2 (2018).

artykuł sponsorowany