Jakie są prawa dłużnika w procesie windykacyjnym?

Proces windykacyjny może być trudny dla osoby zadłużonej, a nawet wywołać u niej niepokój czy stres. Wrażenia te mogą się nasilać zwłaszcza w sytuacji, gdy nie jest ona świadoma swoich praw. Warto pamiętać, że przepisy prawa chronią dłużników i nakładają konkretne obowiązki na firmy windykacyjne. Poniżej przedstawiamy najważniejsze prawa, które przysługują dłużnikowi w trakcie procesu windykacyjnego, a także podpowiadamy, co warto wiedzieć, aby proces spłaty zadłużenia i wyjścia na finansowa prostą przebiegał jak najszybciej i najsprawniej.

1. Prawo do informacji

Każda osoba zadłużona ma prawo wiedzieć, kto i na jakiej podstawie prowadzi wobec niej działania windykacyjne. Firma windykacyjna powinna poinformować klienta o charakterze długu, jego wysokości oraz o wierzycielu, na zlecenie którego prowadzi działania. Taka informacja przysługuje również wtedy, gdy firma prowadzi działania na własny rachunek (zadłużenie przeszło na nią w wyniku wykupu portfela wierzytelności).

Dłużnik ma także prawo do szczegółowej informacji o naliczonych odsetkach, opłatach czy prowizjach. Przysługuje mu również informacja na temat przetwarzania jego danych osobowych.

2. Prawo do ochrony danych osobowych

Firma windykacyjna jest zobowiązana do przetwarzania danych osobowych dłużnika zgodnie z przepisami RODO. Osoba zadłużona ma prawo wiedzieć, jakie dane są przetwarzane, oraz np. żądać ich poprawienia lub usunięcia w przypadku, gdy są nieaktualne lub nieprawidłowe. Firma windykacyjna natomiast powinna przestrzegać zasad pobierania i przetwarzania danych, stosując chociażby zasadę celowości czy minimalizacji (przetwarzania tylko niezbędnych danych i tylko w celu związanym z działalnością firmy). Oczywiście - jak każdy obywatel Polski - dłużnik może złożyć skargę do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, jeśli uważa, że jego dane są przetwarzane niezgodnie z prawem.

3. Prawo do traktowania z szacunkiem

Przepisy jasno określają, że firmy windykacyjne muszą traktować dłużników z poszanowaniem ich godności i prywatności. Oznacza to m.in., ze pracownicy takich firm muszą przestrzegać licznych zasad. Nie wolno im na przykład udzielić informacji o zadłużeniu osobom trzecim, w tym również członkom rodziny czy domownikom. Oznacza to, że nawet współmałżonek nie może uzyskać informacji o zadłużeniu, nawet w przypadku wspólnoty majątkowej. Firmy windykacyjne przestrzegają również tzw. zasad dobrych praktyk, co oznacza, że z osobą zadłużoną nie kontaktują się w godzinach nocnych, unikając wizyt lub telefonów w weekendy, a także zbyt częstych i uciążliwych kontaktów. Wszystkie rozmowy powinny przebiegać w sposób kulturalny, z poszanowaniem godności interlokutora.

4. Prawo do sprawdzenia legalności działań windykatora

Każdy klient firmy windykacyjnej ma prawo zweryfikować, czy firma windykacyjna działa zgodnie z prawem. Firmy windykacyjne funkcjonują w oparciu o ustawę z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Warunkiem jest także wpisanie przedsiębiorstwa do rejestru przedsiębiorstw.

Jeżeli osoba zadłużona podejrzewa, że działania doradcy firmy windykacyjnej są niezgodne z prawem, ma prawo zgłosić sprawę do Rzecznika Praw Obywatelskich lub innych instytucji nadzorujących. Co ważne, konsument nie ma prawa wyboru firmy windykacyjnej, jak również nie musi wyrażać zgody na przeniesienie jego zadłużenia do obsługi przez zewnętrzną firmę – wystarczy, że o takiej zmianie zostanie powiadomiony (regulują to przepisy Kodeksu Cywilnego, art. 509-518).

Podsumowanie

Proces windykacyjny warto potraktować nie jako przykre doświadczenie, ale jako szansę na wyjście na finansową prostą. Osoba zadłużona ma szereg praw, które zapewniają jej proces spłaty z poszanowaniem godności i prywatności.

Świadomość tych praw oraz aktywne współdziałanie z firmą windykacyjną (taką jak KRUK - https://pl.kruk.eu/) mogą pomóc w znalezieniu rozwiązania, które będzie korzystne zarówno dla dłużnika, jak i dla wierzyciela.

nadesłane