Żelazo w wodzie - skąd się bierze i na czym polega odżelazianie?

Żelazo jest pierwiastkiem występującym powszechnie w wodzie. Jego obecność wynika z przyczyn naturalnych, czasami bywa konsekwencją wpływu otoczenia, np. obecności na danym terenie zakładów przemysłowych. Jeśli dochodzi do nadmiernego stężenia żelaza w wodzie, mowa o wodzie zażelazionej, która wymaga odpowiedniego uzdatniania.

Udział wodorotlenków żelaza w wodach słodkich to powszechne i naturalne zjawisko. Eksperci zwracają uwagę na to, że szczególnie wysokie stężenie żelaza odnotowywane jest w wodach bagiennych i wszędzie tam, gdzie w wodzie znajduje się niewiele tlenu, a sama ciecz ma kwaśny odczyn. Nośnikiem wspomnianego pierwiastka są skały i minerały, w szczególności hematyt czerwony. Sama skorupa ziemska składa się w dużej mierze z żelaza, które w postaci tlenków, węglanów czy siarczków przenikają do wód podziemnych, tym samym wzbogacając wody podziemne właśnie w żelazo. Jeśli mowa o wodzie pitnej, szacuje się, że stężenie żelaza nie powinno przekraczać 0,2 mg Fe/l.

Jeżeli na danym terenie znajdują się zakłady przemysłowe, ze szczególnym uwzględnieniem branży metalurgicznej, to istnieje duże prawdopodobieństwo, że w ściekach będą spore ilości związków żelaza. Jest to częsty efekt uboczny działalności przemysłowej. W tym przypadku żelazo może również trafić do wód gruntowych lub śródlądowych z atmosfery, gdzie pojawia się najpierw w postaci dymów i pyłów. Charakterystycznymi działalności powodującymi powstawanie takich zawiesin w powietrzu to chociażby spawanie czy działalność hutnicza. Opady atmosferyczne zabierają z atmosfery zanieczyszczenia i przenoszą je do wód. Badanie wody może dać odpowiedź na temat tego, czy i w jakim natężeniu znajdują się w niej związki żelaza.

Zbyt duża zawartość związków żelaza w wodzie nie pozostaje bez wpływu na jej właściwości, stąd wiele osób z problemem zażelazionej wody w gospodarstwie domowym decyduje się na jej odżelazianie. Szczególnie, jeśli mowa o wodzie pitnej, gdyż żelazo zmienia cechy organoleptyczne wody. Zarówno zapach zażelazionej cieczy, jak i jej smak, zmieniają się na metaliczny. Woda może też zmienić kolor na lekko czerwony bądź brązowy. Jest to efekt wytrącania się z niej żelaza w postaci rdzawego nalotu. Woda przestaje być również klarowna. Odżelazianie wody może być ponadto wskazane nie tylko ze względu na właściwości organoleptyczne, ale też ze względu na wpływ na instalacje wodne czy sprzęty gospodarstwa domowego. Rdza, czyli efekt utleniania zawartego w wodzie żelaza, może osadzać się na instalacji sanitarnej, kranach, bateriach umywalkowych, armaturze łazienkowej czy w czajnikach. Rdza osiadająca w rurach instalacji hydraulicznej to ryzyko korozji, powodującej szereg usterek i zmniejszającej funkcjonalność i żywotność takiej instalacji.

Kiedy mowa o odżelazianiu wody, na myśli mamy zminimalizowanie w niej stężenia żelaza do takiego poziomu, aby zawartość tego pierwiastka nie powodowała wymienionych wyżej skutków. Aby pozbyć się z wody nadmiaru żelaza, specjaliści od uzdatniania, jak np. Granimex.com.pl, stosują specjalne metody. Jednym z głównych sposobów jest utlenianie zawartego w wodzie żelaza rozpuszczonym w wodzie tlenem (tzw. utlenianie) i zastosowanie filtra — złoża piaskowego albo katalitycznego. Żelazo odkłada się wówczas na filtrze w postaci jego napowietrzonych cząstek o formie nierozpuszczalnej. Z kolei chemiczne metody stosuje się rzadziej, zwykle jeśli utlenianie okazuje się nieskuteczne i kiedy odczyn pH wody jest wyjątkowo niski.

W przypadku wody z własnego ujęcia, z odżelazianiem często idzie w parze również konieczność odmanganiania wody oraz dezynfekcja wody. Technologie zmniejszenia stężenia żelaza i manganu są do siebie dość podobne i polegają, w największym stopniu, na przekształceniu rozpuszczalnych związków w formy nierozpuszczalne i zatrzymanie ich w filtrze.

Żelazo w wodzie występuje naturalnie, a oprócz tego może znaleźć się w niej w wyniku działalności przemysłowej. Odpowiednie zbadanie cieczy przez specjalistów pomaga oszacować stężenie pierwiastka i dopasować odpowiednie metody odżelaziania.

nad.