Prelekcja o Marianie Rejewskim w rąbińskim gimnazjum

12 listopada br. uczniowie gimnazjum mieli okazję wysłuchać prelekcji o genialnym polskim matematyku Marianie Rejewskim i dokonaniach polskich kryptologów oraz wpływie złamania szyfru niemieckiej Enigmy na losy II wojny światowej, wygłoszonej przez płka Jerzego Lelwica, kustosza Muzeum Wojsk Lądowych w Bydgoszczy.

Uczniowie zapoznali się z kolejnymi etapami odkrywania tajemnic łamania szyfrów niemieckich z zastosowaniem permutacji matematycznych i budowania "bomby kryptologicznej" czyli zestawu sześciu maszyn deszyfrujących wojskowe depesze. Rejewski, Różycki i Zygalski ukończyli kurs dla kryptologów zorganizowany na Uniwersytecie Poznańskim przez porucznika Maksymiliana Ciężkiego. W 1930 roku rozpoczęli pracę w Biurze Szyfrów Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, gdzie zajęli się rozpracowywaniem Enigmy. Wówczas powszechnie uważano, że złamanie szyfru jest niemożliwe. Polacy osiągnęli sukces, bo zamiast tradycyjnej metody lingwistycznej zastosowali metodę matematyczną, co było pomysłem porucznika Ciężkiego. Odkrycie polskich matematyków stało się podstawą dalszych prac specjalistów brytyjskich nad deszyfryzacją w ośrodku Bletchley Park. Niezwykły talent i intuicja naszych deszyfratorów oraz nieostrożność niemieckich szyfrantów - wysyłanie szyfrowanych życzeń świątecznych pozwoliła szybciej przeniknąć skomplikowany system zapisu Enigmy. Brytyjski profesor John Irving Good, który w czasie wojny pracował w ośrodku Bletchley Park, jedno z twierdzeń sformułowanych przez Rejewskiego w trakcie pionierskiego ataku na szyfr Enigmy określił mianem "twierdzenia, które wygrało II wojnę światową". Prelegent podkreślił bezinteresowną i patriotyczna postawę Mariana Rejewskiego, który nie zawahał się poświecić swojej kariery na uniwersytecie dla służby Polsce oraz ogromny wkład tego matematyka, kryptologa w prace nad rozszyfrowaniem licznych rozkazów bojowych Hitlera, co pozwoliło udaremnić zbrodnicze plany nazistów i ostatecznie przyczyniło się do uratowania wielu istnień ludzkich oraz szybszego zakończenia II wojny światowej.